تعاریف مختلف پروژه و مدیریت پروژه از 3 دیدگاه مختلف

10 اردیبهشت, 1399مدیریت پروژه

در این مطلب به صورت ساده  به بررسی تعاریفی که استانداردهای PMBOK ، ISO21500 و متدولوژی PRINCE2 در زمینه پروژه و مدیریت پروژه ارائه داده اند می پردازیم. در ابتدا تعاریف پروژه و پس از آن تعاریف مدیریت پروژه مورد بررسی قرار می گیرد. این قسمت سرآغازی برای بررسی دیگر موضوعات مرتبط با مدیریت پروژه که در مطالب بعدی ارائه خواهند شد می باشد.

تعریف پروژه

تعاریف پروژه از منظر مراجع فوق به ترتیب ذیل می باشد:

PMBOK: پروژه یک تلاش موقتی است که برای ایجاد یک محصول ، خدمات یا نتیجه منحصر به فرد انجام می شود. پروژه ها جهت ایجاد ارزش تجاری و تحقق اهداف مورد نظر به وسیله تهیه تحویل شدنی ها به انجام می رسند. آنها موقتی و دارای شروع و پایان مشخص هستند و با تکمیل تمامی فعالیتهایی که برای آنها مشخص شده بودند اتمام می یابند.

PRINCE2: پروژه یک سازمان موقتی است که به جهت ارائه یک یا چند محصول تجاری مطابق با طرح تجاری توافق شده ایجاد شده است. بر این اساس 5 ویژگی اصلی پروژه ها شامل بر ابزاری جهت ایجاد تغییر در تجارت، یک سازمان موقتی با تاریخهای شروع و پایان مشخص، دارای محیط چند وظیفه ای، یکتا بودن (منحصر به فرد بودن)،  و دارای عدم اطمینان بیشتر نسبت به فعالیتهای معمولی و تکراری می باشد.

ISO 21500: مجموعه ای یکتا و منحصر به فرد از فرآیندهایی متشکل از فعالیت های هماهنگ و کنترل شده با تاریخ شروع و پایان مشخص می باشد که جهت دستیابی به یک هدف انجام می شود. دستیابی به اهداف پروژه مستلزم تهیه و تدارک اقلام قابل تحویل منطبق با الز امات مشخص است.  پروژه ها عموماً محدود به قیود متعددی هستند.

همانطور که در تعاریف بالا مشخص می باشد، کلید واژه هایی همچون یکتا بودن (منحصر بودن)، موقتی بودن، ، هدف و نتیجه مشخص و عدم اطمینان از جمله مهمترین مواردی هستند که در تعاریف پروژه ارائه شده است.  در حقیقت این ویژگیهای  اصلی که اشاره شده اند موجب می شود تا چارچوب ها و متدهای مدیریت پروژه اهمیت بسیار زیادی پیدا نمایند؛ مجموع ویژگی های فوق موجب می شوند تا علاوه بر اینکه نتوان به سادگی برای یک پروژه از نسخه های اجرای شده مشابه قبلی کپی برداری نمود، بلکه می باید در یک شرایط غیر قطعی و با محدودیتهایی مشخص (از جمله محدودیت زمانی  و هزینه ای) به هدف، نتیجه و محصول تجاری مورد نظر که پروژه بر اساس آن تعریف شده است دست یافت.

پس از بررسی کلی تعاریف پروژه، در این قسمت به بررسی تعاریف مدیریت پروژه می پردازیم.

تعریف مدیریت پروژه

تعاریف مدیریت پرژه از منظر مراجع مذکور به ترتیب ذیل می باشد:

PMBOK: مدیریت پروژه استفاده از دانش ، مهارت ها ، ابزارها و تکنیک ها برای فعالیت های پروژه به منظور تحقق الزامات نیازهای پروژه است. مدیریت پروژه از طریق کاربرد مناسب و ایجاد یکپارچگی میان فرآیندهای مدیریت پروژه انجام شده و سازمانها را قادر می سازد تا پروژه ها را بطور کارا و اثربخش اجرا کنند.

PRINCE2: مدیریت پروژه شامل بر برنامه‌ریزی، تفویض، پایش و کنترل همه‌ جنبه‌های پروژه و ایجاد انگیزه برای همه افراد و گروه های درگیر در پروژه برای دستیابی به اهداف کلان پروژه در محدوده اهداف عملکردی مورد انتظار شامل بر زمان، هزینه، کیفیت، محدوده، ریسک و منافع می باشد.

ISO 21500: مدیریت پروژه استفاده از روش ها ، ابزارها ، تکنیک ها و شایستگی یک پروژه است. مدیریت پروژه شامل بر یکپارچگی مراحل مختلف چرخه عمر پروژه است و فرآیندهای انتخاب شده برای انجام یک پروژه باید در یک چارچوب نظام مند (سیستماتیک) قرار گرفته و هر مرحله از چرخه عمر پروژه نیز باید دارای تحویل های مشخص باشد. این تحویل شدنی ها باید به طور مرتب در طول پروژه مورد بررسی قرار گیرند تا نیازهای حامی (اسپانسر) ، مشتریان و سایر ذینفعان را برآورده سازند.

در تعاریف فوق کلید واژه هایی همچون فرآیندها، ابزارها، تکنیک ها، مهارت ها، یکپارچگی، برنامه ریزی، کنترل، اهداف و تحویل شدنی مهمترین مواردی هستند که بدانها اشاره شده است. اگر بخواهیم یک نگاه ترکیبی و جمع بندی شده بر اساس این کلید واژه ها و تعاریف فوق داشته باشیم می توانیم ویژگی های اصلی مدیریت پروژه را به ترتیب ذیل بیان نماییم:

  • استفاده مناسب و بهینه از دانش، ابزارها، تکنیک ها و مهارت ها
  • مدیریت و اجرای فرآیندهای پروژه در یک چارچوب مشخص، منظم و یکپارچه
  • تمرکز بر اهداف و تحویل شدنی های پروژه در تطابق با الزمات.

به عبارت دیگر مدیریت پروژه، شامل بر مدیریت یکپارچه فرآیندهای پروژه در یک چارچوب نظام مند با استفاده از دانش، ابزارها،

تکنیک ها و مهارت ها به منظور دستیابی به اهداف تجاری و اهداف عملکردی پروژه می باشد.


نوشته مرتبط

7 گام عملی برای استقرار سیستم مدیریت پروژه

17 اردیبهشت, 1399مدیریت پروژه

تعاریف پروژه و مدیریت پروژه از 3 دیدگاه مختلف نشان دادند که پروژه ها دارای ویژگیهای خاصی هستند که نمی توان به سادگی تصمیمات، روشها، برنامه ها و فعالیتهای اجرا شده در یک پروژه را دقیقاً به همان شکل در پروژه های دیگر به کار گرفت و این موضوع موجب می شود تا مدیریت پروژه ها اهمیت بسیار ویژه ای پیدا می کند.

ادامه مطلب

1 دیدگاه

فریبا راد
اردیبهشت 10, 1399

ببسیار عالی و مفید
با سپاس از مدیربت سایت


ثبت ديدگاه

ایمیل شما منتشر نمی شود.